📖 5 dakika ↪ Yazılar

Arch Linux Kurulumu (SecureBoot/systemd-boot/luks/btrfs/wayland)

ISO dosyasının yazdırılması

Link adresinden ISO dosyası indirilir.

lsblk ile bağlanılan usb bellek tespit edilerek /dev/sd[a|b|c] ISO dosyası belleğe yazdırılır.

# dd bs=4M if=archlinux-version-x86_64.iso of=/dev/sdx conv=fsync oflag=direct status=progress && sync

UEFI Ayarları

Bilgisayar açılırken F13 tuşuna bir kaç kere basarak UEFI/BIOS ayarlarına giriyoruz.

Security kategorisi altında öncelikle Supervisr Password tanımlıyoruz. Her sistem başladığında BIOS/UEFI parolası girmeyip kolayca Evil Maidlenmek istiyorsanız bunu yapmayınız.

Yine aynı şekilde Security kategorisi altında Secure Boot aktifleştirip bütün kayıtlı secure boot key’lerini sildikten sonra Setup mode açılır.

Ayarlar kayıt edilip çıkışş yapılır.

Boot Me Babe

Sistem yeniden başlarken yine F13 tuşuna basılarak sistemin bellek üzerinden açılması sağlanır. Umarım UEFI parolanızı hatırlayabilmişsinizdir :).

Grub gelince “Arch Linux install medium …” (en üstteki) seçilerek devam edilir.

Bir sürü yazı şekil hack filmlerinde kullanılamayacak kadar gerçekçi akan yazılardan sonra bir adet root@archiso prompt’u gelir ve aksiyonumuz başlar.

Bu aşamada karınca duası okumak istemeyenler font değiştirmek isteyebilir

setfont /usr/share/kbd/consolefonts/ter-132n.psf.gz # Tembel olun TAB kullanın

Ethernet girişi/kablosu yok, WiFi’dan çözelim

iwctl ile WiFi bağlantısı yapmak daha kolay :)

iwctl
device list # Powered on :)
station wlan0 scan
station wlan0 get-networks
station wlan0 connect $SSID
# Bir takım gereksiz parola soruları
exit

Bakalım olmuşmu hem dns hem internet erişim kontrolü için ICMP is da way.

ip a                    # IP adresinin öğrenilmesi SSH atacaklar için önemli bir detay
ping -c 1 archlinux.org # Internet ve DNS paketlerinin çalıştığının kontrol edilmesi

TTY sıktı SSH geç

Internet bağlantısı sağladıktan sonra cihaza SSH bağlantısı sağlayabilmek için passwd ile parola değiştiriyoruz.

Başka bir sistem üzerinden ssh root@192.168.x.x ile artık kuruluma devam edilebilir.

Partitioning

lsblk ile daha hiç mount edilmemiş diski tespit ediyorum. Ben nvme bir diske sahip olduğum için bu disk bende nvme0n1 olarak gözüküyor. bu noktada kendinize göre disk adını ayarlamanız gerekmekte.

Diskin üzerinden tertemiz bir geçiş yapıyorum. ( Kısa bir süre de olsa yapmanızı öneririm)

dd if=/dev/urandom of=/dev/nvme0n1

Artık lsblk yapıldığında nvme altında partition görmüyorum.

Diski 2 partition’dan daha fazla bölmeyi uygun bulmuyorum. Boot ve ROOT için partitionları oluşturucam.

gdisk /dev/nvme0n1
# Bu aşamada MBR buldum düzelteyim mi diye sorarsa Enter ile geçilir
# Command (? for help):        # gdisk için bu prompt anlamına gelmekte
o # GPT tablo oluştur.
y # Evet oluştur son kararım

# /boot
n
1
<Enter>
+200M
EF00

# /
n
<Enter>
<Enter>
<Enter>
<Enter>

w # kayıt ediyoruz
Y # Evet şu aşamada tüm disk tablosunu uçurduğumun farkındayım

# The operation has completed successfully.

LUKS

Şimdi cryptsetup ile diski şifreleyeceğiz fakat bu aşama tamamen size kalmış. İstenirse direkt olarak cryptsetup -v -y luksFormat /dev/nvme0n1p2 devam edilebilir.

Acı çekmek isteyenler için eklemeler

cryptsetup --help ile en alt satırda varsayılan parametreler göz önünde tutulur. cryptsetup benchmark ile diskten beklenen yazma hızları ve desteklenen algoritmalar çıkartılır.

Beğenilen parametreler aşağıdaki örnekteki yerleri ile değiştirilerek passphrase tanımlanır.

cryptsetup --type luks2 --cipher aes-xts-plain64 --hash sha256 --iter-time 2000 --key-size 256 --pbkdf argon2id --use-urandom --verify-passphrase luksFormat /dev/nvme0n1p2
YES      # Köprüden önce son çıkış devamında passphrase girilerek devam edilir.

Bu aşama biraz vakit alabilir.

Format aşaması karışmaması için bu disk tekrardan açılarak mount edilir.

cryptsetup open /dev/nvme0n1p2 luks

Format Partitions

Partitionlar istenen dosya sistemiyle formatlanır. Boot için fat32 ideal.

mkfs.vfat -F32 /dev/nvme0n1p1
mkfs.btrfs /dev/mapper/luks

BTRFS subvolumeleri oluşturularak unmount edilir.

mount /dev/mapper/luks /mnt
btrfs sub create /mnt/@
btrfs sub create /mnt/@home
umount /mnt

BTRFS subvolumelerı kullanılarak tekrardan mount edilir.

mount -o noatime,nodiratime,compress=zstd:1,space_cache,ssd,subvol=@ /dev/mapper/luks /mnt
# cannot disable free space tree diye ağlarsa
# btrfs check --clear-space-cache v2 /dev/mapper/luks
mkdir -p /mnt/{boot,home}
mount -o noatime,nodiratime,compress=zstd:1,space_cache,ssd,subvol=@home /dev/mapper/luks /mnt/home
mount /dev/nvme0n1p1 /mnt/boot

Pacstrap

Gerekli olan araçları indirmeden önce biraz yeni özellikleri kullanalım.

vim /etc/pacman.conf içerisinde [options] altındaki satırı ParallelDownloads = 42 olarak düzeltiyoruz. Biraz fazla olabilir 17’de fena bir sayı değil :) .

pacstrap /mnt linux-hardened{,-headers} linux-firmware base base-devel btrfs-progs intel-ucode vim

machine-id oluşturalım ;)

echo b08dfa6083e7567a1921a715000001fb > /mnt/etc/machine-id

Chroot Time

Artık chroot atarak sanki boot etmiş gibi sistemimiz düzenleyebiliriz.

arch-chroot /mnt/

Reboot sonrası giriş yapmak isteyebiliriz bu sebeple root parolasını passwd ile değiştiriyoruz.

Kullanıcımızı oluşturup temel ayarları yapalım.

useradd -mG wheel user
passwd user
visudo # %wheel ALL=(ALL) ALL

Standart sistem ayarlarını yapalım

echo host > /etc/hostname
echo en_US.UTF-8 UTF-8  >> /etc/locale.gen
locale-gen
ln -sf /usr/share/zoneinfo/UTC /etc/localtime # 3 saat ekleyin temel matematik
hwclock --systohc

/etc/hosts

127.0.0.1 localhost
::1 localhost
127.0.1.1 <YOUR-HOSTNAME>.localdomain <YOUR-HOSTNAME>

/etc/pacman.conf

Color
CheckSpace
VerbosePkgLists
ILoveCandy
ParallelDownloads = 17

vim /etc/mkinitcpio.conf # Sadece değişecek satırları yazıyorum

MODULES=(btrfs)
HOOKS=(base udev systemd autodetect keyboard modconf block sd-encrypt filesystems)

mkinitcpio -P ile tüm kernel initramfs’lerimizi oluşturalım.

Temel userspace paketlerini de kuralım.

pacman -S alsa-utils apparmor dialog dosfstools fish git mtools networkmanager pipewire pipewire-alsa pipewire-pulse sbctl sway wpa_supplicant xdg-user-dirs xdg-utils

Bir süre pacman videosu izlenir ve indirilen servisler aktifleştirilir.

systemctl enable NetworkManager apparmor

Bootloader (systemd-boot)

Kurulumu basit ve hızlı çalışan systemd-boot kullanıyorum. (no hate grub)

bootctl --path=/boot install ile kurulumu gerçekleştiriyorum.

Konfigürasyonunda UUID kullanacağım için elle yazmamak için önceden dosya içerisine atıyorum.

blkid -s UUID -o value /dev/nvme0n1p2 > /boot/loader/entries/arch.conf

vim /boot/loader/entries/arch.conf

title Arch Linux
linux /vmlinuz-linux-hardened
initrd /intel-ucode.img
initrd /initramfs-linux-hardened.img
options rd.luks.name=XXXXXXXX-XXXX-XXXX-XXXX-XXXXXXXXXXXX=luks root=/dev/mapper/luks rootflags=subvol=@ rd.luks.options=XXXXXXXX-XXXX-XXXX-XXXX-XXXXXXXXXXXX=discard rw quiet lsm=lockdown,yama,apparmor,bpf

vim /boot/loader/loader.conf

default arch.conf
editor no

Secureboot

Secure boot için gereken araçları daha önceden indirdik.

sbctl status ile duruma bakabiliriz. 3 tane çarpı ile yolumuzu ayırmış olmamız gerekiyor.

Installed:      ✗ Sbctl is not installed
Setup Mode:     ✗ Enabled
Secure Boot:    ✗ Disabled

Öncelikle secureboot anahtarlarımızı oluşturup yazalım.

sbctl create-keys
sbctl enroll-keys
sbctl status

Oluşturduğumuz kernel imajlarını imzalayalım.

sbctl sign /boot/EFI/BOOT/BOOTX64.EFI
sbctl sign /boot/EFI/systemd/systemd-bootx64.efi
sbctl sign /boot/vmlinuz-linux-hardened

Tüm imajlar imzalanmış olmalı.

sbctl verify

Final Touch

Tek atımlık kurşunumuzu test etme zamanı. Chroottan çıkıp diskleri unmount edip yeniden başlatıyoruz.

exit
umount -a
reboot